Trong đời sống hàng ngày, chúng ta đối diện với cảm xúc tiêu cực thường gặp nhất là sự nóng giận. Phẩm Phẫn Nộ là lời dạy của Đức Phật các phương pháp hóa giải sự giận dữ. Thay vì lấy hận thù trả hận thù, Ngài dạy nguyên tắc: Lấy không giận thắng giận, lấy thiện thắng không thiện.
Đức Phật nhấn mạnh rằng sức mạnh thực sự của một người không nằm ở sự áp chế người khác bằng bạo lực, mà nằm ở khả năng nhẫn nhịn và dùng lòng từ bi để cảm hóa cái ác. Đây là những bài học về nghệ thuật sống hòa bình và độ lượng.
221.
Bỏ phẫn nộ, ly mạn,
Vượt qua mọi kiết sử.
Không chấp trước danh sắc;
Khổ không theo vô sản.
Xa bỏ lòng giận dữ, trừ diệt tánh kiêu mạn, giải thoát mọi ràng buộc, không chấp trước danh sắc, người không có một vật chi ấy, sự khổ chẳng còn theo dõi được.
222.
Ai chặn được phẫn nộ,
Như dừng xe đang lăn;
Ta gọi, người đánh xe.
Kẻ khác, cầm cương hờ.
Người nào ngăn được cơn giận dữ nổi lên như dừng được chiếc xe đang chạy nhanh, mới là kẻ chế ngự giỏi, ngoài ra chỉ là kẻ cầm cương hờ.
223.
Lấy không giận thắng giận,
Lấy thiện thắng không thiện,
Lấy thí thắng xan tham,
Lấy chân thắng hư ngụy.
Lấy không giận thắng giận, lấy lành thắng chẳng lành, lấy cúng dường thắng xan tham, lấy chân thật thắng hư ngụy.
224.
Nói thật, không phẫn nộ,
Của ít, thí người xin.
Nhờ ba việc lành này,
Người đến gần thiên giới.
Nói chân thật, không giận hờn, san sẻ cho người xin; đó là ba việc lành đưa người đến cõi chư Thiên.
225.
Bậc hiền không hại ai,
Thân thường được chế ngự,
Đạt được cảnh bất tử,
Đến đây, không ưu sầu.
Không làm hại người thanh tịnh, thường chế phục thân tâm, thì đạt đến nơi bất tử chẳng còn ưu bi.
226.
Những người thường giác tỉnh,
Ngày đêm siêng tu học,
Chuyên tâm hướng niết-bàn,
Mọi lậu hoặc được tiêu.
Những người thường giác tỉnh, ngày đêm chuyên tu học, chí hướng đến Niết-bàn, thì mọi phiền não dứt sạch.
227.
A-tu-la, nên biết,
Xưa vậy, nay cũng vậy,
Ngồi im, bị người chê,
Nói nhiều bị người chê,
Nói vừa phải, bị chê.
Làm người không bị chê,
Thật khó tìm ở đời.
A-tu-la nên biết: Đây không phải chỉ là chuyện đời nay mà đời xưa đã từng nói: làm thinh bị người chê, nói nhiều bị người chê, ít nói cũng bị người chê; làm người không bị chê thực là chuyện khó có ở thế gian này.
228.
Xưa, vị lai, và nay,
Đâu có sự kiện này,
Người hoàn toàn bị chê,
Người trọn vẹn được khen.
Toàn bị người chê, hay toàn được người khen, là điều quá khứ chưa từng có, hiện tại tìm không ra, và vị lai cũng không dễ gì thấy được.
229.
Sáng sáng, thẩm xét kỹ;
Bậc có trí tán thán.
Bậc trí không tì vết,
Đầy đủ giới định tuệ.
Cứ mỗi buổi mai thức dậy, tự biết phản tỉnh, hành động không tì vết, trí tuệ hiền minh, giới hạnh thanh tịnh, đó là người đáng được kẻ trí tán dương.
230.
Hạnh sáng như vàng ròng,
Ai dám chê vị ấy?
Chư Thiên phải khen thưởng,
Phạm thiên cũng tán dương.
Phẩm chất đúng loại vàng Diêm-phù; thì ai chê bai được? Đó là hạng Bà-la-môn được chư Thiên tán thưởng.
231.
Giữ thân đừng phẫn nộ,
Phòng thân khéo bảo vệ,
Từ bỏ thân làm ác,
Với thân làm hạnh lành.
Giữ thân đừng nóng giận, điều phục thân hành động, xa lìa thân làm ác, dùng thân tu hạnh lành.
232.
Giữ lời đừng phẫn nộ,
Phòng lời, khéo bảo vệ.
Từ bỏ lời thô ác,
Với lời, nói điều lành.
Giữ lời đừng nóng giận, điều phục lời chánh chơn, xa lìa lời thô ác, dùng lời tu hạnh lành.
233.
Giữ ý đừng phẫn nộ,
Phòng ý, khéo bảo vệ,
Từ bỏ ý nghĩ ác,
Với ý, nghĩ hạnh lành.
Giữ ý đừng nóng giận, điều phục ý tinh thuần; xa lìa ý hung ác, dùng ý tu hạnh lành.
234.
Bậc trí bảo vệ thân,
Bảo vệ luôn lời nói,
Bảo vệ cả tâm tư.
Ba nghiệp khéo bảo vệ.
Người trí điều phục thân, cũng điều phục ngôn ngữ, điều phục luôn tâm ý, cả ba nghiệp thảy điều phục.